ThacMac.comThắc Mắc
Tài khoản số và an toàn trên mạng

Điện thoại liên tục nhận mã xác thực mình không yêu cầu: có ai đang dò tài khoản?

Tin nhắn mã xác thực, mã đăng nhập cứ gửi về dù bạn không bấm gì: nghĩa là gì, lúc nào chỉ là phiền, lúc nào là có người nắm mật khẩu và phải đổi ngay.

A young man in a work uniform sits on a motorbike in a covered parking lot at dusk, holding a phone with a dark screen, orange light, low side angle

Có, phần lớn trường hợp là có ai đó (người hoặc máy) đang nhập số điện thoại hoặc email của bạn vào trang đăng nhập hay trang quên mật khẩu. Nếu chỉ là mã đặt lại mật khẩu hay mã đăng nhập lần đầu, họ chưa vào được, vì mã đang nằm trong tay bạn. Nếu là mã "xác nhận giao dịch" hay thông báo "đăng nhập thành công", tức là họ đã có mật khẩu, và bạn phải đổi mật khẩu ngay.

Điều quan trọng nhất: mã gửi về máy bạn chỉ an toàn khi bạn không đọc nó cho ai. Gần như mọi vụ mất tài khoản sau những tin nhắn kiểu này đều có một cuộc gọi hoặc tin nhắn tiếp theo xin "gửi nhầm mã, đọc lại giúp". Bài này giúp bạn đọc đúng từng loại tin nhắn, biết lúc nào kệ được và lúc nào phải làm ngay.

Đọc tin nhắn đang nhận được

Không phải tin nào cũng giống nhau. Đọc kỹ chữ trong tin nhắn (bạn tự đọc, không cần mở đường dẫn nào) rồi so với bảng:

Nội dung tin nhắnCó nghĩa làViệc cần làm
Mã để đặt lại mật khẩu, khôi phục tài khoảnAi đó bấm quên mật khẩu bằng số của bạn; họ chưa vào đượcKhông đọc mã cho ai; kiểm tra tài khoản đó còn bình thường; bật xác thực hai lớp nếu chưa
Mã đăng ký tài khoản mới ở một ứng dụng bạn không dùngAi đó dùng số của bạn để đăng ký, có thể là gõ nhầm, có thể là thửBỏ qua; nếu lặp lại nhiều ngày thì báo nhà mạng chặn tin nhắn từ đầu số đó
Mã đăng nhập (sau khi đã nhập mật khẩu)Người kia đã có mật khẩu đúng, chỉ thiếu mãĐổi mật khẩu ngay, đăng xuất các thiết bị khác
Mã xác nhận giao dịch ngân hàng, ví điện tửCó giao dịch đang chờ xác thực bằng tài khoản của bạnKhông nhập, không đọc; gọi ngân hàng qua số in sau thẻ, khoá tạm tài khoản
Thông báo đăng nhập thành công trên thiết bị lạHọ đã vào đượcĐổi mật khẩu, đăng xuất thiết bị lạ, kiểm tra email khôi phục và số điện thoại
Hàng chục tin nhắn từ nhiều dịch vụ khác nhau trong vài phútThường là trò quấy rối hoặc làm loạn để che một tin quan trọngLướt tìm tin của ngân hàng, email chính giữa đống tin; xử lý tin đó trước

Dòng cuối là chiêu ít người để ý: kẻ gian tạo ra hàng loạt tin nhắn rác để bạn bực mình xoá hết, trong khi giữa đống đó có một thông báo thật về giao dịch hay đăng nhập. Đừng xoá hàng loạt khi chưa đọc qua.

Mười phút đầu khi nghi có người đang dò

Nếu tin nhắn thuộc các dòng từ thứ ba trở xuống, hoặc bạn không chắc, làm luôn các bước sau theo thứ tự:

  1. Mở đúng ứng dụng hoặc trang mà mã đó thuộc về, bằng ứng dụng đã cài sẵn, không qua đường dẫn trong tin nhắn.
  2. Đổi mật khẩu thành một mật khẩu mới chưa dùng ở đâu khác. Nếu bạn dùng chung mật khẩu này cho nhiều nơi, đổi luôn ở các nơi đó, bắt đầu từ email chính và ngân hàng.
  3. Vào mục thiết bị đăng nhập hoặc phiên hoạt động, đăng xuất mọi thiết bị bạn không nhận ra.
  4. Kiểm tra email khôi phục, số điện thoại khôi phục có còn đúng là của bạn không. Kẻ gian vào được thường đổi các ô này trước.
  5. Bật xác thực hai lớp bằng ứng dụng tạo mã hoặc khoá bảo mật nếu dịch vụ hỗ trợ, thay vì chỉ dựa vào tin nhắn.
  6. Với ngân hàng và ví, nếu thấy mã giao dịch lạ: gọi tổng đài in sau thẻ hoặc trên trang chính thức của ngân hàng, đề nghị khoá tạm, rồi ra quầy.

Nếu bạn không đăng nhập được nữa vì mật khẩu đã bị đổi, chuyển ngay sang phần khôi phục tài khoản của dịch vụ đó và báo bạn bè cảnh giác với tin nhắn từ tài khoản của bạn trong mấy ngày tới.

Câu nói của kẻ gian đi kèm mã: thuộc lòng để không mắc

Mã tự nó không làm mất tài khoản. Thứ làm mất là lời đề nghị đọc mã. Những câu dưới đây xuất hiện rất thường, chỉ thay đổi tên gọi:

  • "Em đăng ký nhầm số của anh chị, mã vừa gửi về máy anh chị, đọc giúp em với." Không có ai đăng ký nhầm mà lại cần bạn đọc mã.
  • "Bên em là tổng đài, đang huỷ giao dịch lạ trên tài khoản của chị, chị đọc mã vừa nhận để xác nhận huỷ." Mã xác thực không dùng để huỷ giao dịch.
  • "Mình là bạn trong nhóm, nhờ bạn bình chọn giúp, bạn gửi mình mã sáu số vừa nhận." Đây là cách chiếm tài khoản nhắn tin rồi dùng nó vay tiền người quen của bạn.
  • "Shop gửi quà tri ân, anh xác nhận mã để bên em giao hàng." Giao hàng không cần mã xác thực tài khoản.
  • "Anh cho em xin mã để kích hoạt bảo hành điện thoại." Bảo hành không cần mã đăng nhập ứng dụng của bạn.

Câu trả lời duy nhất đúng cho mọi lời xin mã là không. Nếu sợ mất lòng người quen, nói: "Mã này ứng dụng ghi rõ là không đưa cho ai, mình không gửi được. Bạn gọi mình nói chuyện trực tiếp nhé." Người quen thật sẽ hiểu.

Vì sao số của bạn lại bị nhắm tới

Số điện thoại và email của bạn có thể đã nằm trong một bộ dữ liệu bị lộ từ một cửa hàng, một ứng dụng, một khoá học online nào đó, kèm mật khẩu cũ bạn từng đặt. Kẻ gian dùng máy thử lần lượt các cặp số và mật khẩu đó trên hàng loạt dịch vụ. Bạn dùng chung mật khẩu càng nhiều nơi thì càng có khả năng một nơi bị mở.

Cũng có khi chẳng có ai cố tình nhắm vào bạn. Một người tên giống, số gần giống bấm sai một chữ số; một dịch vụ bị lỗi gửi mã liên tục; hay một ai đó trong nhà dùng số của bạn đăng ký ứng dụng mà quên báo. Trường hợp này mã sẽ về rải rác, cùng một dịch vụ, và không kèm thông báo đăng nhập thành công nào.

Chị Lan ở phường C nhận mã đặt lại mật khẩu của một ứng dụng nhắn tin vào ba giờ sáng, năm lần liên tiếp. Chị không đọc mã cho ai, sáng dậy đổi mật khẩu, bật xác thực hai lớp. Hai hôm sau, một người lạ nhắn xưng là nhân viên ứng dụng, đề nghị chị đọc "mã bảo vệ" để mở khoá tài khoản; chị chặn số đó. Nếu chị làm theo, tài khoản đã mất trước khi chị kịp nhận ra.

Những việc làm thừa, không giúp được gì

Đổi số điện thoại ngay lập tức. Mã đang về máy bạn, tức là số vẫn trong tay bạn. Đổi số trong lúc hoảng còn làm bạn mất đường khôi phục nhiều tài khoản khác.

Nhắn trả lời vào số gửi mã. Số gửi mã là đầu số tự động, không ai đọc. Trả lời vào đó không chặn được ai.

Gọi lại số lạ vừa gọi xin mã để mắng. Bạn vừa xác nhận số này có người dùng và dễ bị kéo vào một cuộc nói chuyện thao túng.

Tắt hết thông báo cho đỡ phiền. Bạn sẽ bỏ lỡ chính tin nhắn báo đăng nhập thành công.

Cài ứng dụng "chặn hack" do người lạ gửi. Đó thường là ứng dụng đọc tin nhắn, chuyển mã cho kẻ gian.

Đăng ảnh tin nhắn chứa mã lên mạng để hỏi. Mã còn hạn trong ảnh có thể bị người khác dùng ngay. Muốn hỏi thì che hết các con số.

Thử đăng nhập lại liên tục để kiểm tra. Nhập sai nhiều lần có thể làm chính bạn bị khoá tài khoản trong lúc đang cần đổi mật khẩu.

Phòng trước để lần sau đỡ giật mình

Tin nhắn mã lạ sẽ còn đến, vì số điện thoại của bạn đã nằm trong danh sách nào đó. Mục tiêu là làm cho chúng vô hại:

  • Mỗi tài khoản quan trọng một mật khẩu riêng, nhất là email chính, ngân hàng, ứng dụng nhắn tin. Dùng trình quản lý mật khẩu nếu không nhớ nổi.
  • Bật xác thực hai lớp ở mọi nơi cho phép; ưu tiên ứng dụng tạo mã hoặc khoá bảo mật hơn tin nhắn.
  • Đặt mã khoá sim để người khác cầm sim của bạn cũng không dùng được trên máy khác.
  • Lưu mã dự phòng của email chính ra giấy, cất cùng giấy tờ trong nhà.
  • Mỗi vài tháng mở mục thiết bị đăng nhập của các tài khoản chính một lần, đăng xuất những gì bạn không còn dùng.
  • Dặn bố mẹ, ông bà và con nhỏ trong nhà một câu duy nhất: mã gửi về máy là không đọc cho ai, kể cả người xưng là người nhà.

Làm xong danh sách này, lần tới nhận mã lạ lúc nửa đêm, bạn chỉ cần kiểm tra một phút rồi ngủ tiếp.

Khi nào nên hỏi người trong nghề

Gọi ngân hàng qua số chính thức, hoặc ra quầy, ngay khi nhận mã xác nhận giao dịch mà bạn không làm, hay thấy số dư thay đổi. Hỏi nhân viên nhà mạng khi tin nhắn rác từ một đầu số kéo dài nhiều ngày, hoặc khi điện thoại đột nhiên mất sóng cùng lúc với các mã lạ, vì có thể có người đang tìm cách làm lại sim của bạn.

Trình báo công an xã, phường khi đã mất tiền, mất tài khoản và có người dùng tài khoản đó vay tiền người quen, hoặc khi bị đe doạ để đưa mã. Nếu đó là tài khoản công việc, báo ngay người phụ trách kỹ thuật ở công ty để họ khoá các quyền liên quan, thay vì tự xử một mình.

Người lớn tuổi trong nhà nhận nhiều mã lạ kèm cuộc gọi hối thúc thì con cháu nên ngồi cùng kiểm tra, rồi cùng ra quầy ngân hàng hỏi về cài đặt giới hạn giao dịch, thay vì để ông bà một mình xử lý qua điện thoại.

Câu hỏi thường gặp

Nhận mã xác thực mà không đọc cho ai thì tài khoản có an toàn không?

Nếu chỉ là mã đặt lại mật khẩu hay mã đăng ký, và bạn không đọc cho ai, thường tài khoản vẫn an toàn. Nếu là mã đăng nhập sau khi nhập mật khẩu hoặc mã giao dịch, nghĩa là người kia đã có mật khẩu, bạn vẫn phải đổi mật khẩu ngay.

Tại sao cứ nửa đêm lại nhận mã liên tục?

Các đợt dò mật khẩu tự động thường chạy vào giờ người dùng đang ngủ, để chủ tài khoản không kịp phản ứng. Đó cũng là lý do nên bật xác thực hai lớp bằng ứng dụng tạo mã và không để mật khẩu giống nhau ở nhiều nơi.

Có nên chặn đầu số gửi mã không?

Không nên chặn đầu số của ngân hàng hay dịch vụ bạn đang dùng, vì bạn cũng cần nhận mã thật từ đó. Chỉ chặn khi đó là dịch vụ bạn không dùng và tin rác kéo dài. Hỏi nhà mạng nếu không biết cách chặn.

Lỡ đọc mã cho người lạ rồi thì làm gì?

Coi như tài khoản đó đã bị chiếm. Đổi mật khẩu nếu còn vào được, đăng xuất thiết bị lạ, báo ngân hàng nếu là mã giao dịch, báo bạn bè cảnh giác với tin nhắn từ tài khoản của bạn, và trình báo nếu đã mất tiền.

Mã xác thực gửi qua email thay vì tin nhắn thì có khác gì không?

Ý nghĩa giống nhau: ai đó đang dùng email của bạn để đăng nhập hoặc khôi phục. Kiểm tra thêm hộp thư có quy tắc chuyển tiếp lạ không, vì kẻ gian vào được email thường cài chuyển tiếp để nhận mã thay bạn.

Bật xác thực hai lớp rồi mà vẫn nhận mã lạ thì có sao không?

Vẫn có thể nhận, vì kẻ gian vẫn thử. Xác thực hai lớp khiến họ không vào được dù có mật khẩu. Nếu mã lạ là mã của bước thứ hai, nghĩa là mật khẩu đã lộ, bạn vẫn nên đổi mật khẩu.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138