ThacMac.comThắc Mắc
Giấy tờ và thủ tục

Bằng tốt nghiệp ghi sai ngày sinh so với giấy khai sinh: chỉnh sửa ở đâu?

Bằng ghi sai do trường in nhầm hay do giấy khai sinh sai từ đầu sẽ đi hai đường khác nhau. Nơi nộp đơn, giấy cần mang, thứ tự sửa và cách dùng bằng trong lúc chờ.

A young woman stands at a school office counter sliding a thin folder toward a clerk, seen over her shoulder, afternoon light through blinds, soft yellow tones

Văn bằng chỉ được chỉnh sửa bởi chính nơi đã cấp nó: trường đại học, cao đẳng với bằng của trường, cơ quan quản lý giáo dục cấp tỉnh với bằng tốt nghiệp trung học phổ thông. Nhưng trước khi nộp đơn, bạn phải biết lỗi nằm ở đâu: nếu bằng ghi sai so với giấy khai sinh đúng, chỉ cần sửa bằng; nếu giấy khai sinh mới là cái sai, phải cải chính hộ tịch trước rồi mới sửa bằng theo.

Phần lớn người hỏi phát hiện lỗi khi nộp hồ sơ xin việc, du học, thi công chức: ngày sinh trên bằng lệch một ngày, một tháng, hoặc tên thiếu chữ đệm so với căn cước. Lỗi nhỏ nhưng nơi nhận hồ sơ có quyền yêu cầu giải trình, nên sửa sớm thì đỡ phải giải thích mỗi lần. Phần dưới hướng dẫn xác định lỗi, nộp đơn và xử lý trong lúc chờ.

Lỗi nằm ở giấy nào: tự xác định trước khi đi

Đặt ba giấy cạnh nhau: giấy khai sinh, căn cước, văn bằng. Đối chiếu ngày sinh và họ tên từng chữ, rồi tìm dòng hợp với bạn:

Bạn thấy gìLỗi ở đâuSửa giấy nào trước
Khai sinh và căn cước khớp nhau, chỉ bằng lệchLỗi khi in bằng hoặc khi nhập hồ sơ thiSửa bằng tại nơi cấp
Bằng khớp khai sinh, căn cước lệchDữ liệu dân cư saiĐiều chỉnh thông tin ở công an xã, không phải sửa bằng
Bằng khớp căn cước, khai sinh lệchThường do khai sinh cũ ghi sai, các giấy sau đã ghi theo thực tếHỏi bộ phận hộ tịch UBND xã về cải chính khai sinh
Cả ba giấy đều khác nhauHồ sơ gốc rối từ lâuHỏi bộ phận hộ tịch trước, rồi mới đến trường
Bằng ghi đúng, bảng điểm hoặc học bạ saiLỗi ở giấy kèm theoHỏi trường cấp bảng điểm hoặc học bạ

Giấy khai sinh và dữ liệu dân cư là gốc của thông tin nhân thân. Văn bằng là giấy "đi sau", được ghi theo hồ sơ dự thi mà hồ sơ đó lại lấy từ giấy khai sinh. Vì thế đừng đi sửa giấy khai sinh cho khớp với bằng chỉ vì bằng có vẻ quan trọng hơn: làm vậy thường bị từ chối và rối thêm.

Vì sao bằng lại ghi sai

Có ba nguồn lỗi hay gặp. Một là lỗi nhập liệu khi đăng ký dự thi: thí sinh hoặc người làm hồ sơ gõ nhầm ngày, nhầm tháng, đổi chỗ ngày và tháng. Hồ sơ đi suốt từ lúc thi đến lúc in bằng mà không ai bắt được. Hai là lỗi chuyển hệ thống: tên có dấu bị mất dấu, chữ "Thị" bị bỏ, chữ đệm dài bị cắt.

Ba là bạn có hai giấy khai sinh, hoặc giấy khai sinh được cấp lại sau khi bằng đã in. Không ít người lớn lên ở vùng quê, giấy khai sinh làm muộn, ngày sinh được ước chừng, rồi đến lúc làm căn cước lại khai theo ngày khác. Trường hợp này bằng của bạn không hẳn là sai; nó chỉ ghi theo giấy tờ có tại thời điểm thi.

Biết nguồn lỗi giúp bạn trả lời được câu hỏi đầu tiên mà cán bộ hay đặt: "Lúc thi em nộp giấy khai sinh ghi ngày nào?" Nếu giấy khai sinh lúc ấy ghi đúng như bằng, nơi cấp bằng không có lỗi, bạn phải đi đường hộ tịch. Nếu giấy khai sinh lúc ấy đúng mà bằng sai, nơi cấp bằng nhận lỗi và sửa.

Sửa bằng tại nơi cấp: các bước

Thứ tự thường gặp khi lỗi nằm ở bằng:

  1. Xác định nơi cấp. Bằng đại học, cao đẳng: phòng đào tạo hoặc phòng quản lý văn bằng của trường. Bằng tốt nghiệp trung học phổ thông: cơ quan quản lý giáo dục cấp tỉnh nơi bạn dự thi. Bằng tốt nghiệp trung học cơ sở: hỏi trường cũ xem sổ gốc đang do cơ quan nào giữ, vì sau khi sắp xếp chính quyền hai cấp, đầu mối có thể đã đổi.
  2. Viết đơn đề nghị chỉnh sửa văn bằng. Ghi rõ thông tin đang sai, thông tin đúng, lý do, kèm số hiệu bằng và số vào sổ cấp bằng in trên bằng.
  3. Gom giấy tờ chứng minh. Bản chính văn bằng; bản sao giấy khai sinh hoặc trích lục; căn cước; quyết định cải chính hộ tịch nếu có.
  4. Nộp và nhận giấy hẹn. Hỏi rõ thời gian xử lý và cách nhận kết quả.
  5. Nhận kết quả. Tuỳ quy định áp dụng tại thời điểm bạn làm, kết quả có thể là quyết định chỉnh sửa đi kèm bằng cũ, hoặc bằng được cấp lại theo thông tin đúng. Hỏi nơi cấp để biết mình sẽ nhận gì.
  6. Cập nhật các nơi đã nộp bằng. Nơi làm việc, cơ quan bảo hiểm xã hội nếu hồ sơ có lưu thông tin.

Giữ cẩn thận quyết định chỉnh sửa nếu có. Khi nộp hồ sơ ở đâu, bạn luôn nộp cả bằng và quyết định chỉnh sửa; thiếu tờ quyết định, người nhận hồ sơ không có căn cứ hiểu vì sao bằng và căn cước lệch nhau.

Khi giấy khai sinh mới là cái sai: đi đường hộ tịch trước

Nếu giấy khai sinh ghi sai so với sự thật, hoặc ghi khác với ngày sinh bạn đã dùng suốt đời trên mọi giấy tờ khác, việc đầu tiên là cải chính hộ tịch theo Luật Hộ tịch 2014, nộp tại UBND xã nơi đăng ký khai sinh trước đây hoặc nơi bạn cư trú. Cán bộ sẽ yêu cầu giấy tờ chứng minh thông tin đúng: học bạ, hồ sơ nhập học, giấy tờ cấp sớm nhất có ghi ngày sinh.

Cải chính hộ tịch không phải là "chọn ngày sinh nào mình thích". Cơ quan hộ tịch xem xét giấy tờ có từ trước, đặc biệt các giấy được cấp gần thời điểm sinh hoặc thời điểm đi học. Nếu bạn muốn đổi ngày sinh để kịp tuổi đi học, đi làm, đi nước ngoài, gần như chắc chắn không được chấp nhận.

Sau khi có quyết định cải chính, dữ liệu dân cư được cập nhật, căn cước cấp đổi theo thông tin mới. Lúc đó bằng của bạn lệch với khai sinh mới, và bạn mang quyết định cải chính đến nơi cấp bằng để đề nghị chỉnh sửa văn bằng theo. Thứ tự này là bắt buộc: nơi cấp bằng chỉ sửa khi có căn cứ hộ tịch.

Giấy tờ nên mang và đơn mẫu

Một bộ hồ sơ đủ thường gồm:

  • Đơn đề nghị chỉnh sửa văn bằng, ký tên, có số điện thoại liên hệ của bạn (ghi trên đơn, không cần công khai đâu khác).
  • Bản chính văn bằng cần sửa; một bản chụp để giữ lại.
  • Bản sao giấy khai sinh có chứng thực hoặc trích lục khai sinh.
  • Căn cước hoặc giấy tờ tuỳ thân còn giá trị.
  • Quyết định cải chính hộ tịch, nếu đã đi đường hộ tịch.
  • Bảng điểm, học bạ nếu các giấy này cũng ghi sai và bạn muốn sửa cùng lúc.

Đoạn chính của đơn có thể viết như sau: "Kính gửi phòng đào tạo trường B. Em là Nguyễn Thị Lan, tốt nghiệp đại học năm hai nghìn mười tám, số hiệu bằng ghi trên bằng. Trên văn bằng ngày sinh của em ghi là mười hai tháng ba, trong khi giấy khai sinh và căn cước ghi mười ba tháng hai. Em gửi kèm bản sao giấy khai sinh và căn cước, đề nghị nhà trường xem xét chỉnh sửa văn bằng theo thông tin đúng."

Trong lúc chờ sửa, nộp hồ sơ xin việc thế nào

Thời gian chờ có thể vài tuần. Nếu đang có hồ sơ phải nộp gấp, đừng giấu chuyện bằng lệch. Nộp kèm một trang giải trình ngắn, bản chụp giấy hẹn nhận kết quả chỉnh sửa và bản sao giấy khai sinh. Người tuyển dụng thường chấp nhận khi thấy bạn đã chủ động xử lý.

Câu giải trình gọn: "Văn bằng của em ghi ngày sinh lệch so với giấy khai sinh do lỗi khi in bằng. Em đã nộp đơn chỉnh sửa tại nơi cấp, giấy hẹn kèm theo. Em sẽ bổ sung quyết định chỉnh sửa ngay khi nhận."

Lỗi hay gặp: tự sửa bằng tay hoặc dùng phần mềm sửa bản chụp cho khớp. Đây là hành vi sửa chữa văn bằng, có thể bị coi là làm giả giấy tờ, hậu quả nặng hơn rất nhiều so với một ngày sinh lệch. Lỗi khác: thuê dịch vụ "làm lại bằng mới cho đúng". Chỉ nơi cấp bằng mới có quyền chỉnh sửa hoặc cấp lại.

Ba tình huống giả định để tự đối chiếu

Anh Khoa, bằng đại học ghi sinh ngày mười một tháng chín, khai sinh và căn cước ghi chín tháng mười một. Ngày và tháng bị đổi chỗ khi nhập hồ sơ thi. Lỗi ở khâu in bằng, khai sinh đúng từ đầu. Anh viết đơn gửi phòng đào tạo trường, kèm trích lục khai sinh, nhận kết quả sau vài tuần. Không cần đến UBND xã.

Chị Hoa, bằng cấp ba ghi sinh năm một chín tám chín, khai sinh cũng ghi vậy, nhưng căn cước ghi một chín tám tám. Bằng không sai, khai sinh không sai; dữ liệu dân cư mới lệch, có lẽ do lần làm chứng minh nhân dân chị khai theo năm tuổi âm lịch. Chị mang giấy khai sinh bản chính đến công an phường đề nghị điều chỉnh, rồi cấp đổi thẻ. Bằng giữ nguyên.

Ông Bảy, khai sinh làm muộn năm mười tuổi ghi một ngày ước chừng, mọi giấy tờ sau này ghi theo ngày khác mà gia đình vẫn dùng. Đây là ca khó nhất. Bằng của ông ghi theo khai sinh, các giấy khác ghi theo ngày gia đình dùng. Ông phải hỏi bộ phận hộ tịch UBND xã có đủ căn cứ cải chính hay không, với giấy tờ cũ nhất còn giữ. Nếu không đủ căn cứ, cách thực tế là giữ nguyên khai sinh và sửa các giấy khác cho khớp, chứ không ngược lại.

Khi nào nên hỏi người trong nghề

Với lỗi in nhầm đơn thuần, phòng đào tạo của trường hoặc cơ quan quản lý giáo dục nơi cấp bằng là đủ. Bạn nên hỏi thêm khi trường cũ đã giải thể, sáp nhập và không biết sổ gốc đang ở đâu: hỏi cơ quan quản lý giáo dục cấp tỉnh nơi trường từng đặt trụ sở. Hỏi bộ phận hộ tịch UBND xã khi hồ sơ khai sinh rối, có hai giấy khai sinh, hoặc không còn giấy tờ cũ để chứng minh.

Nếu bằng sai thông tin đã dẫn đến việc bạn bị từ chối tuyển dụng, bị xử lý kỷ luật vì "khai không trung thực", hoặc bị nghi dùng bằng giả, hãy hỏi luật sư về cách giải trình và bảo vệ quyền lợi. Mang theo toàn bộ giấy tờ gốc, quyết định chỉnh sửa và thư từ trao đổi với nơi tuyển dụng. Người sắp đi du học hoặc làm việc ở nước ngoài nên hỏi thêm đơn vị dịch thuật, chứng thực về cách trình bày quyết định chỉnh sửa trong bộ hồ sơ dịch.

Câu hỏi thường gặp

Bằng ghi sai ngày sinh có còn giá trị không?

Văn bằng vẫn là văn bằng thật do nơi có thẩm quyền cấp. Nhưng thông tin lệch khiến người nhận hồ sơ có quyền hỏi lại, nên bạn nên đề nghị chỉnh sửa sớm và nộp kèm giải trình trong lúc chờ.

Có phải sửa giấy khai sinh cho khớp với bằng không?

Thường là không. Giấy khai sinh là gốc của thông tin nhân thân. Chỉ khi giấy khai sinh thật sự sai so với sự thật thì mới cải chính hộ tịch theo Luật Hộ tịch 2014, rồi sửa bằng theo khai sinh mới.

Trường cũ đã sáp nhập thì nộp đơn chỉnh sửa ở đâu?

Hỏi trường mới sau sáp nhập, vì sổ gốc cấp bằng thường được bàn giao theo. Nếu trường đã giải thể, hỏi cơ quan quản lý giáo dục cấp tỉnh nơi trường từng đặt trụ sở xem ai đang giữ hồ sơ.

Sửa bằng xong thì nhận bằng mới hay quyết định chỉnh sửa?

Tuỳ quy định áp dụng tại thời điểm bạn làm và cách của nơi cấp. Có nơi cấp quyết định chỉnh sửa kèm bằng cũ, có nơi cấp lại bằng theo nội dung đúng. Hỏi rõ khi nộp đơn để biết mình sẽ cầm gì.

Bằng thiếu chữ Thị so với căn cước có phải sửa không?

Nên sửa nếu bạn dùng bằng cho hồ sơ quan trọng như thi công chức, du học, hành nghề. Thiếu một chữ đệm nghe nhỏ, nhưng nơi nhận hồ sơ có quyền yêu cầu chứng minh hai tên là một người.

Có thể đổi ngày sinh để kịp tuổi đi làm việc gì đó không?

Gần như không được. Cải chính hộ tịch chỉ chấp nhận khi có giấy tờ chứng minh thông tin cũ sai so với sự thật, không phải để chọn ngày sinh có lợi. Cố làm theo đường không chính thức là rủi ro pháp lý lớn.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138